De loteling (1973)

Na het aanzienlijke succes van Mira, naar Stijn Streuvels' roman {De teleurgang van de Waterhoek}, nam producent Jan van Raemdonck de draad weer op met een werk van Hendrik Conscience, {De loteling}. BRT-directeur Nic Bal schreef het scenario en de dialogen. Roland Verhavert stond in voor de verfilming van dit meer dan honderd jaar oude melodrama, kort nadat hij de regie en productie van Rolande met de bles had afgewerkt. De jonge boer Jan Braems loot zich vrij en kan zo aan de dienstplicht ontsnappen, maar hij laat zich voor een grote som geld verleiden om toch naar het leger te gaan, in de plaats van een loteling van goede komaf. Maar tijdens de dienstplicht wordt zijn geld gestolen en verliest hij het zicht, terwijl zijn verloofde Katrien thuis de pacht niet meer kan betalen. Wanneer zij hem terug naar huis begeleidt, worden ze overvallen. Midden op de heide is Jan getuige van de verkrachting van zijn geliefde door een aantal zwervers. Na al deze rampspoed vinden ze toch de moed om opnieuw samen verder te gaan. Jan Decleir speelt op overtuigende wijze de rol van de jonge boer, maar vooral de Nederlandse nieuwkomer Ansje Beentjes blinkt uit in dit melodramatische verhaal. De film lijdt echter onder de houterige, keurig-Nederlandse dialogen, maar de met zorg gekozen muziekscore (orgelmuziek van Händel) onderstreept dan weer prachtig de vele gevoelsgeladen en tragische momenten. De loteling genoot slechts beperkte publieke bijval, ondanks een prijsje weggekaapt op het Filmfestival van Berlijn in 1974.